Zo werkt de score voor natuurlijke oorsprong

1. Wat de score laat zien

De score voor natuurlijke oorsprong laat zien hoeveel van een product van natuurlijke oorsprong is, op een schaal van 1 tot 10. Anders dan bij het bewerkingsniveau voor eten betekent een hoger getal hier meer natuurlijk: 10 is het meest natuurlijk.

• Grotendeels natuurlijke oorsprong (8 tot 10): 80% of meer van het product is van natuurlijke oorsprong, zonder water mee te tellen. Een 10 betekent dat elk ingrediënt natuurlijk of mineraal is.
• Gemengde oorsprong (4 tot 7): 40% tot 80% is van natuurlijke oorsprong.
• Grotendeels synthetisch (1 tot 3): minder dan 40% is van natuurlijke oorsprong.

Natuurlijke oorsprong betekent dat een ingrediënt uit planten, dieren, micro-organismen of mineralen komt, ook als het is veranderd met de soorten scheikunde die de normen voor natuurlijke cosmetica toestaan. Met één schaal voor elk product kun je producten en merken vergelijken, en kiezen wat bij je past.

2. Zo berekenen we het

We volgen de gepubliceerde criteria van COSMOS (versie 4.2) en NATRUE (versie 3.9), twee normen voor natuurlijke en biologische cosmetica. Ze zijn gratis te lezen en strenger dan de ISO 16128-richtlijnen. Eerst krijgt elk ingrediënt een klasse, elk met een bron. Losse ingrediënten noemen we hier bij hun INCI-naam, zoals ze op het etiket staan:

• Natuurlijk: plantaardig, dierlijk of microbieel materiaal dat alleen fysiek is bewerkt, zoals een plantaardige olie, boter, extract of sap, of bijenwas.
• Mineraal: mineralen en ingrediënten die daarvan zijn gemaakt, zoals zinc oxide, titanium dioxide, iron oxides, mica, silica of zout.
• Natuurlijk afgeleid: natuurlijk materiaal dat is veranderd met scheikunde die COSMOS toestaat, of door fermentatie, zoals glucosiden, zeep, xanthan gum of citric acid.
• Deels natuurlijk: ingrediënten met een natuurlijk en een petrochemisch deel, zoals cocamidopropyl betaine. Ze tellen mee voor hun natuurlijke deel, in het midden van het bereik dat de makers publiceren.
• Toegestane conserveermiddelen: benzoic, sorbic, dehydroacetic en salicylic acid en hun zouten, en benzyl alcohol. Ze tellen als synthetisch, en bij de reden staat dat COSMOS en NATRUE ze toestaan.
• Synthetisch: ingrediënten uit fossiele bronnen of gemaakt met scheikunde die de normen niet toestaan, zoals siliconen, synthetische polymeren, ingrediënten gemaakt met ethyleen- of propyleenoxide (PEG-, -eth, PPG-, polysorbate), parabenen, phenoxyethanol, isothiazolinonen, EDTA, synthetische kleurstoffen en organische uv-filters.
• Allebei mogelijk: glycerin, vetalcoholen, tocopherol, squalane, sodium lauryl sulfate, propanediol en butylene glycol kunnen uit natuurlijke of uit synthetische bronnen komen. Ze tellen als natuurlijk als het product een COSMOS-, NATRUE- of Ecocert-certificering heeft. Anders tellen we ze als onzeker, en wordt de schatting breder.
• Geur: "parfum" en de geurallergenen die erbij staan, samen hooguit 1% van het product. Geur telt alleen als natuurlijk bij producten met een NATRUE-certificering, omdat NATRUE alleen natuurlijke geurstoffen toestaat.

Water telt niet mee, omdat veel producten vooral uit water bestaan en water weinig zegt over de andere ingrediënten.

Daarna schatten we de hoeveelheden. Een etiket geeft de volgorde van de ingrediënten, niet de hoeveelheden:

• Ingrediënten boven 1% staan op volgorde, van veel naar weinig.
• Ingrediënten van 1% of minder mogen in elke volgorde staan. Die grens leggen we bij het eerste ingrediënt dat de EU-wet tot 1% of minder beperkt, zoals de meeste conserveermiddelen, of bij de geur.
• Kleurstoffen na "+/-" of "kan bevatten" tellen als 1% of minder.
• Bij Amerikaanse producten met een Drug Facts-paneel, zoals zonnebrand, houden de werkzame stoffen hun vermelde percentage, en tellen de andere ingrediënten in willekeurige volgorde.

Je telefoon rekent daarna 2.000 mogelijke recepten door die bij het etiket passen, en gebruikt de middelste waarde van hun natuurlijke aandeel, met het waarschijnlijke bereik eromheen. Dezelfde ingrediëntenlijst geeft altijd dezelfde uitkomst.

De score volgt uit dat aandeel:

• 10: elk ingrediënt is natuurlijk of mineraal, zonder afgeleide, synthetische, onzekere of onbekende ingrediënten en zonder geur
• 9: 90% of meer van natuurlijke oorsprong
• 8 tot en met 2: één stap per 10 procentpunten, dus 80 tot 90% is 8 en 20 tot 30% is 2
• 1: minder dan 20%

De regels zijn hetzelfde voor elk product en elk merk. Je telefoon berekent de score, en de app laat de redenen zien: hoeveel ingrediënten van natuurlijke oorsprong zijn, elk synthetisch of onzeker ingrediënt met de regel erachter, een eventuele certificering, en waar de gegevens vandaan komen.

3. Elke soort product

• Persoonlijke verzorging, zoals huidverzorging, haarverzorging, zeep, deodorant, tandpasta, zonnebrand, make-up, baby- en intieme verzorging: de methode hierboven, uit de ingrediëntenlijst.
• Schoonmaak- en wasmiddelen: dezelfde methode, maar alleen met de volledige ingrediëntenlijst, uit Open Products Facts of het ingrediëntenblad van de maker. De verpakking zelf geeft alleen groepen zoals "5-15% anionogene oppervlakteactieve stoffen", die niet zeggen waar ze vandaan komen. Een etiket alleen geeft daarom Nog niet genoeg informatie, tenzij het de certificering van Ecocert voor wasmiddelen toont, wat een 9 geeft. Bij de redenen staat altijd of de oppervlakteactieve stoffen, de belangrijkste wasstoffen, uit aardolie of uit planten komen.
• Menstruatieproducten: uit de materialen van elk onderdeel, omdat verpakkingen geen gewichten geven. De inbrenghuls en de verpakking tellen niet mee. Alleen natuurlijke vezels geven een 10. Een kern van katoen of viscose met een synthetische bovenlaag, onderlaag of touwtje geeft een 6 of 7. Pulp met superabsorberend polymeer en lagen van plastic geeft een 4 of 5, als schatting. Een cup van siliconen of TPE geeft een 1. Staan er alleen algemene namen op de verpakking, dan zie je Nog niet genoeg informatie.
• Kleding en textiel, ook menstruatieondergoed: het precieze aandeel uit de vezelpercentages op het ingenaaide etiket. Natuurlijke vezels, en vezels uit houtpulp zoals viscose, modal, lyocell en cupro, tellen als natuurlijke oorsprong, en bij de redenen zie je de verdeling. Gerecyclede synthetische vezels tellen als synthetisch. Een 10 vraagt 100% natuurlijke vezels, zoals katoen, linnen, wol of zijde, dus 100% viscose krijgt een 9. Vezeletiketten mogen tot 3% afwijken, dus bij de score staat binnen 3%.

4. Hoe zeker we zijn

De score is een schatting, dus bij elke score zie je hoe zeker we zijn:

• Op basis van de volledige ingrediëntenlijst: we herkenden minstens 95% van de ingrediënten, en het waarschijnlijke bereik blijft binnen één niveau.
• Sommige ingrediënten konden we niet lezen: we herkenden 85% tot 95% van de ingrediënten, of het waarschijnlijke bereik beslaat twee of drie niveaus. De app zegt dan dat de score is geschat uit de volgorde van de ingrediënten.
• Nog niet genoeg informatie. Scan de ingrediëntenlijst. Dit zie je in plaats van een getal als er geen ingrediëntenlijst is, als we minder dan 85% van de ingrediënten herkenden, als we een van de eerste drie ingrediënten (zonder water) niet kennen, of als het waarschijnlijke bereik meer dan drie niveaus beslaat.

5. Waar de gegevens vandaan komen

Voor de score is de ingrediëntenlijst, de materialen of het vezeletiket nodig. FemNote krijgt die op een van twee manieren:

• Barcode: je telefoon zoekt het product op in Open Food Facts, dat de zoekvraag doorstuurt naar Open Beauty Facts voor persoonlijke verzorging of naar Open Products Facts voor andere producten. Alle drie zijn open databases, opgebouwd door vrijwilligers en beheerd door Open Food Facts, een onafhankelijke organisatie zonder winstoogmerk, onder de Open Database License (ODbL). Alleen het barcodenummer verlaat je telefoon, zonder account, ID of cookies. Bij het resultaat zie je wanneer het product daar voor het laatst is aangepast.
• Etiket: veel producten voor lijf & huis staan nog niet in deze databases, of zonder ingrediëntenlijst. Dan kun je de ingrediëntenlijst, de materialen of het vezeletiket fotograferen. Je telefoon leest het etiket zelf, en bij het resultaat zie je dat de gegevens van jouw etiketscan komen. Lukt het lezen niet, dan kan de foto of tekst worden verstuurd om te herkennen, zoals ons privacybeleid uitlegt, en die wordt niet bewaard.

Je scans en hun scores worden op je telefoon bewaard, niet op onze servers.

6. Wat de score niet is

De score gaat over waar ingrediënten vandaan komen. Hij gaat niet over veiligheid, kwaliteit of hoe goed een product werkt, en zegt niet of een product bij je past.

Synthetisch betekent niet onveilig. De ingrediënten zijn toegestaan, en de wet in de EU en het Verenigd Koninkrijk eist een veiligheidsbeoordeling voordat een cosmetisch product wordt verkocht.

Natuurlijk is ook niet hetzelfde als milder: veel natuurlijke ingrediënten, zoals sommige etherische oliën, zijn bekende allergenen.

Zonnebrand: uv-filters beschermen je huid. De score beschrijft alleen waar ze vandaan komen.

Fluoride in tandpasta telt als mineraal, dus zonder fluoride wordt een score nooit hoger.

De score is geen certificering of keurmerk. Heeft een product een COSMOS-, NATRUE- of Ecocert-certificering, dan laat de app dat apart zien.

Het is geen oordeel over een merk: de score beschrijft één product, zoals het in de gegevens stond toen je scande. Hij staat ook los van je persoonlijke oordeel, zoals Past goed bij jou, dat afhangt van je eigen aandachtslijst.

FemNote is een wellness-app, geen medisch hulpmiddel. De app stelt geen diagnose en behandelt of voorkomt geen aandoeningen.

7. Merken kunnen niet betalen

Geen merk kan betalen voor een score, voor een betere plek als je je scans vergelijkt of op volgorde zet, of om de gegevens van een product in FemNote te veranderen. Merken mogen de score niet gebruiken op hun producten of in hun reclame, en er is geen FemNote-keurmerk. We verdienen aan abonnementen.

FemNote heeft geen advertenties. Tonen we ooit een gesponsord product, dan staat er duidelijk Advertentie bij, en het verandert nooit een score.

8. Kloppen de gegevens niet?

Zijn de gegevens van een product in Open Beauty Facts of Open Products Facts onjuist of verouderd, dan kun je ze daar verbeteren. Iedereen kan dat, ook het merk zelf. FemNote gebruikt de verbeterde gegevens zodra de app het product opnieuw opzoekt.

Je kunt ook het etiket op je product scannen: een etiketscan gebruikt wat erop staat.

Denk je dat we een regel verkeerd toepassen? Laat het ons weten via de hulppagina. Een echt mens antwoordt binnen 2 werkdagen.

9. Versie en wijzigingen

Dit is versie 1 van de methode, van 14 oktober 2026.

Elke wijziging in de klassen, regels of grenzen maken we op deze pagina bekend, met het nieuwe versienummer, de datum en wat er is veranderd. Krijgt de app een nieuwe versie, dan berekent je telefoon de scores van je opgeslagen scans opnieuw.

10. Bronnen

• COSMOS-standard AISBL (2025). COSMOS-standard: Cosmetics Organic and Natural Standard, version 4.2 (Engels).
• NATRUE (2025). NATRUE Label requirements for natural and organic cosmetics, version 3.9 (Engels).
• ISO 16128-1:2016 en ISO 16128-2:2017, richtlijnen met definities en criteria voor natuurlijke en biologische cosmetische ingrediënten en producten (betaalde normen).
• Verordening (EG) nr. 1223/2009 betreffende cosmetische producten: artikel 19 (etikettering) en bijlage V (conserveermiddelen).
• Verordening (EG) nr. 648/2004 betreffende detergentia, bijlage VII (etikettering van ingrediënten).
• Verordening (EU) nr. 1007/2011 betreffende benamingen van textielvezels en de etikettering van textielproducten.
• Isaacs KK, Phillips KA, Biryol D e.a. (2018). Consumer product chemical weight fractions from ingredient lists. Journal of Exposure Science and Environmental Epidemiology 28(3), 216-222 (Engels).
• Open Beauty Facts en Open Products Facts, open databases van Open Food Facts. De gegevens zijn beschikbaar onder de Open Database License (ODbL).

Productgegevens in FemNote: © bijdragers aan Open Food Facts, Open Beauty Facts en Open Products Facts, onder de Open Database License (ODbL).